بررسی وضعیت ماموران یگان حفاظت محیط زیست

در این پژوهش، چالش‌های محیط‌بانان مانندِ بالا بودن سرانه حفاظتی، حقوق کار و مزایای دریافتی ناکافی‌، وضعیت سختی کار‌ و تجهیزات نامناسب، دشواری شرایط احراز شهادت و جانبازی و محدودیت استفاده از سلاح ارزیابی شده است. در این گزارش همچنین مناطق تحت مدیریت سازمان محیط زیست مرور شده است که بیشترین آن در استان تهران و کمترین آن در استان قم قرار دارد.

براساس این گزارش، در صورت حضور همه محیط‌بان‌ها در نوبت خدمت، هر محیط‌بان در ایران از ۱۰ هزار هکتار حفاظت می‌کند. این گزارش اما یادآور می‌شود که در خوش‌بینانه‌ترین حالت تنها دو سوم نیروها در محل کار خود حضور دارند و به همین دلیل، در عمل سرانه حفاظتی هر محیط‌بان حدود ۱۶ هزار هکتار است که کمبود شدید نیرو در این حوزه را نشان می‌دهد. سرانه حفاظتی استاندارد در جهان هزار هکتار است. 

ساعات کاری محیط‌بانان نیز به طرز چشم‌گیری بیشتر از ساعت کاری دیگر کارمندان کشور است: هر محیط‌بان به طور میانگین ۲۵۶ ساعت اضافه خدمت دارد و از مزایای اضافه‌کار هم برخوردار نیست. شرایط خدمت محیط‌بانان نیز سخت توصیف شده‌ است، برای نمونه در گزارش اشاره شده که محیط‌بانان به دلیل برنامه غذایی نامنظم و خوردن کنسرو، از بیماری‌های دستگاه گوارش رنج می‌برند.

براساس گزارش، محیط‌بانان در هر سه محیط انسانی، طبیعی و دریایی فعالیت می‌کنند که مشکلات فراوانی را برای آنها ایجاد می‌کند. گزارش اشاره می‌کند که با وجود سختی‌های کار محیط‌بانان، امتیاز سختی‌ شرایط کار در دوران بازنشستگی کاهش می‌یابد که منجر به کاهش چشم‌گیر حقوق و مزایای بازنشستگی می‌شود. محیط‌بانان همچنین به دلیل ابهام در قوانین به سختی در رده شهادت و جانبازی قرار می‌‌گیرند. 

این گزارش می‌گوید که محدودیت‌های اعمال‌شده برای استفاده از سلاح از سال ۱۳۹۹، مشکلاتی را برای محیط‌بانان ایجاد کرده است. برای نمونه، متخلفینِ شکار با آگاهی از این محدودیت جری‌تر شده‌اند و محیط‌بانان از روی ترس و نگرانی در مواقع ضروری از سلاح استفاده نمی‌کنند. 

وضعیت نامناسب ارتباط بی‌سیمی و تجهیزات خودرویی از دیگر معضلاتی است که در این گزارش آمده است. همچنین، تامین تنها یک وعده غذایی، محیط‌بانان را با مشکلات مالی و جسمی روبرو کرده است. در این گزارش به مشکلات دیگری مانندِ نبود معافیت مالیاتی، کمبود تجهیزات اطفای حریق و اطاله دادرسی اشاره شده است. پژوهش حاضر در پایان پیشنهادهایی را برای بهبود وضعیت محیط‌بانان ارائه می‌کند.